Jump to content
Sign in to follow this  
elgalla

ΠΑ #1 - Ομοιοκαταληξία και Μέτρο (Α' Μέρος)

Recommended Posts

elgalla

Owl_with_School_Books_PNG_Clipart_Pictur

Πολλοί, κατά καιρούς, έχουν εκφράσει την επιθυμία – σε ποιητικά παιχνίδια που έχουν τρέξει, καθώς και στον πρόσφατο διαγωνισμό ποίησης – να ασχοληθούν περισσότερο με την ποίηση. Σε αυτό το αίτημα θα προσπαθήσουν να ανταποκριθούν οι Ποιητικές Ασκήσεις  (ΠΑ) του sff.

 

Θα ξεκινήσουμε με μία σειρά από ασκήσεις που θα εξετάζουν τις βασικές αρχές της ομοιοκαταληξίας και του μέτρου και, κατόπιν, θα μας απασχολήσουν διαφορετικές φόρμες και ποιητικά είδη.

 

Όσον αφορά τους κανονισμούς των ΠΑ, είναι οι ίδιοι που ισχύουν και για τις Συγγραφικές Ασκήσεις (ΣΑ) και μπορείτε να τους βρείτε συγκεντρωμένους εδώ.

 

Οι βασικές διαφορές από τις ΣΑ είναι δύο:

  1. Κατά την ανάθεση της εκάστοτε ΠΑ θα δίνονται επεξηγήσεις, καθώς και παραδείγματα για αυτά στα οποία θα ασκούμαστε. Θα έχουν, δηλαδή, και έναν ενημερωτικό χαρακτήρα ώστε να μπορεί ανά πάσα στιγμή οποιοσδήποτε χρήστης να ανατρέξει σε αυτές και να μάθει ή να θυμηθεί βασικούς ποιητικούς κανόνες ή ορισμούς.
  2. Οι ασκήσεις των χρηστών θα ανεβαίνουν στη βιβλιοθήκη Ποίησης, καθώς το ζητούμενο πάντοτε θα είναι η συγγραφή ενός ολοκληρωμένου ποιήματος.

 

1η ΠΑ:

 

Στην πρώτη μας ΠΑ (καθώς και στις επόμενες 2-3) θα ασχοληθούμε με την ομοιοκαταληξία και το μέτρο.

 

Ομοιοκαταληξία

 

Η ομοιοκαταληξία εξαρτάται από τον τονισμό των λέξεων που ομοιοκαταληκτούν και μπορεί να είναι οξύτονη (στην τελευταία συλλαβή, π.χ. μαλλιά – βαριά), παροξύτονη (στην προτελευταία συλλαβή, π.χ. βιβλίο – σφαγείο) ή προπαροξύτονη (στην προ-προτελευταία συλλαβή, π.χ. ρώτησα – πότισα).

 

Τα δύο είδη ομοιοκαταληξίας που θα δούμε σήμερα είναι η πλεχτή (δηλαδή να ομοιοκαταληκτούν οι λέξεις στίχο – παραστίχο) ή ζευγαρωτή (δηλαδή να ομοιοκαταληκτούν οι στίχοι ανά δύο).

 

Ως σημείο αναφοράς, ας δούμε αυτά τα αποσπάσματα από δύο ποιήματα του Σολωμού:

 

«Την είδα την ξανθούλα,

την είδα ‘ψες αργά,

που εμπήκε στη βαρκούλα

να πάει στην ξενιτιά»

 

και:

 

«Στων Ψαρών την ολόμαυρη ράχη

περπατώντας η δόξα μονάχη»

 

 

Μέτρο

 

Το μέτρο βασίζεται στην προσωδία, δηλαδή στην εναλλαγή τονισμένων και ατόνιστων συλλαβών. Σε αυτήν την πρώτη άσκηση, θα ασχοληθούμε με το ιαμβικό και το τροχαϊκό μέτρο.

 

Ιαμβικό είναι το μέτρο όταν ο τόνος πέφτει στη δεύτερη συλλαβή, δηλαδή: τα-ΤΑΜ/ τα-ΤΑΜ/ τα-ΤΑΜ/ τα-ΤΑΜ. Για παράδειγμα:

 

«Την εί/ δα τήν/ ξαν θού/ λα

την εί/ δα ‘ψές/ αρ γά

που εμπή/ κε στή/ βα ρκού/ λα

να πάει/ στην ξέ/ νι τιά»

 

Τροχαϊκό είναι το μέτρο όταν ο τόνος πέφτει στην πρώτη συλλαβή, δηλαδή: ΤΑ-ταμ/ ΤΑ-ταμ/ ΤΑ-ταμ/ ΤΑ-ταμ. Για παράδειγμα:

 

«Σέ γνω/ ρί ζω α/ πό την/ κό ψη

τού σπα/ θιού την/τρό με/ ρή

σέ γνω/ ρί ζω α/ πό την/ ό ψη

πού με/ βιά με/ τράει τη/ γή»

 

Άσκηση

Και φτάνουμε, λοιπόν, στο ζητούμενο της άσκησης. Το οποίο είναι το εξής: έχουμε στη διάθεσή μας τρεις εβδομάδες (μέχρι 6 Ιουνίου) για να γράψουμε ένα ολοκληρωμένο ποίημα ελεύθερου θέματος, αλλά sf/f/h είδους, χρησιμοποιώντας οποιονδήποτε συνδυασμό ομοιοκαταληξίας και μέτρου επιθυμούμε. Ελάχιστος αριθμός στίχων είναι οι τέσσερις και μέγιστος δεν υπάρχει (αν και καλό είναι να μη γράψουμε και το “In Memoriam”). Όταν τελειώσουμε την άσκησή μας, την ανεβάζουμε στη βιβλιοθήκη ποίησης με την αντίστοιχη ένδειξη στην περιγραφή και βάζουμε ένα link σε αυτό το thread.

 

Στις ίδιες τρεις εβδομάδες διάρκειας της άσκησης, θα διαβάζουμε και θα σχολιάζουμε τα ποιήματα των άλλων συμμετεχόντων.

 

Απορίες, διευκρινίσεις, προτάσεις και οτιδήποτε άλλο σχετικό με τις ΠΑ το γράφουμε σε αυτό εδώ το thread.

 

Καλή μας αρχή, ελάτε να μαζευτούμε κάμποσοι!

 

 

Edit: Παρακαλούμε κάνετε RSVP στο ημερολόγιο όσοι παρακολουθείτε!

 

Edited by RObiN-HoOD
topic title update
  • Like 5

Share this post


Link to post
Share on other sites
MadnJim

Υπέροχη ιδέα, μπράβο Αταλάντη! Θα πάρω μέρος φυσικά, σε όσες περισσότερες μπορέσω, κι ελπίζω να μάθω πολλά μέσα από αυτές τις ασκήσεις. :)

  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites
MadnJim

Μου άνοιξε η όρεξη με την νέα άσκηση, σκάρωσα λοιπόν κάτι, φάντασυ νομίζω είναι, και το ανέβασα. Λέγεται "Η πιο μεγάλη δύναμη". Ελπίζω να σας αρέσει. :)

  • Like 3

Share this post


Link to post
Share on other sites
elgalla

Είμαι σίγουρη ότι μέχρι να περάσουν οι 3 βδομάδες θα μας έχεις σκαρώσει 4-5 ακόμα!

  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites
MadnJim

Είμαι σίγουρη ότι μέχρι να περάσουν οι 3 βδομάδες θα μας έχεις σκαρώσει 4-5 ακόμα!

 

Εγώ; Ποιος λέει τέτοιες φήμες; :whistling: :p

  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites
Ιρμάντα

Πρώτον καλή αρχή συνκουκουβάγια!

Δεύτερον πολύ ωραία άσκηση¡

Τρίτον...δεν ξέρω, πάω να γράψω ένα μικρό. Πολύ όμορφη ιδέα! Πολύ χρήσιμες πληροφορίες!

  • Like 1

Share this post


Link to post
Share on other sites
elgalla

Σφυράω τη λήξη στην πρώτη ποιητική άσκηση, η προσέλευση δεν ήταν αυτή που ήλπιζα, αλλά δύο ασκήσεις είναι καλύτερες από καμία - μακάρι να είχα προλάβει κι εγώ να γράψω και να σας κάνω παρέα, αλλά είμαι κάπως πιεσμένη από άλλα συγγραφικά projects αυτή τη στιγμή. Ωστόσο, ελπίζω να κερδίσατε κάτι από αυτό και, σε κάθε περίπτωση, σας έμειναν τα ποιήματα. Δεσμεύομαι για ποιητικό παιχνιδάκι σύντομα. Μέχρι τότε, καλές εμπνεύσεις, καλά γραψίματα και καλά διαβάσματα. :)

  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites
Ιρμάντα

Ποιητικό παιχνίδι; Με λέξεις; Μου αρέσει!

  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites

Create an account or sign in to comment

You need to be a member in order to leave a comment

Create an account

Sign up for a new account in our community. It's easy!

Register a new account

Sign in

Already have an account? Sign in here.

Sign In Now

Sign in to follow this  

×

Important Information

You agree to the Terms of Use, Privacy Policy and Guidelines.