Jump to content
Sign in to follow this  
BladeRunner

Θεατρικά έργα

Recommended Posts

BladeRunner

Είπα να φτιάξω ένα τόπικ στο οποίο μπορούμε να γράφουμε κριτικές για θεατρικά έργα που έχουμε διαβάσει. Προσωπικά δεν έχω διαβάσει και πολλά, ενώ δυστυχώς οι θεατρικές παραστάσεις που έχω παρακολουθήσει επίσης δεν είναι και πάρα πολλές (ε, θέλει πολύ ψάξιμο να βρεις μια καλή παράσταση πλέον). Πάντως έχω σκοπό στο άμεσο μέλλον να μαζέψω κλασικά έργα από μεγάλους συγγραφείς (π.χ. Ο'Νιλ, Ουίλιαμς, Μίλερ, Μπέκετ κλπ) και, φυσικά, να τα διαβάσω.

Πέρυσι διάβασα δυο: "Ο τυχαίος θάνατος ενός αναρχικού" (Ντάριο Φο) και "Τα ρομπότ" (Κάρελ Τσάπεκ).

Και μόλις τελείωσα το παρακάτω:

Ντέιβιντ Μάμετ - Οικόπεδα με θέα (Glengarry Glen Ross, 1983)

Ο Ντέιβιντ Μάμετ είναι ένας πάρα πολύ γνωστός και καλός σεναριογράφος και σκηνοθέτης, καθώς φυσικά και θεατρικός συγγραφέας. Δεν χρειάζεται να αραδιάσω εδώ τίτλους ταινιών τις οποίες έχει σκηνοθετήσει ή οι οποίες βασίζονται σε θεατρικά έργα ή σενάρια που έχει γράψει. Έχω δει αρκετές εξ αυτών και όλες τους μου φάνηκαν πολύ καλές.

Τώρα, όσον αφορά το "Οικόπεδα με θέα", το οποίο χάρισε το βραβείο Πούλιτζερ στον Ντέιβιντ Μάμετ και το οποίο είναι με διαφορά το πιο πολυδιαβασμένο θεατρικό του έργο, έχουμε να κάνουμε βασικά με τον Αμερικάνικο Εφιάλτη (παράφραση του Αμερικάνικου Ονείρου), πρωταγωνιστές του οποίου είναι κάποιοι πωλητές ακινήτων, που κάνουν τα πάντα για να βγάλουν κάνα φράγκο και να πλασαριστούν ψηλά στον... βαθμολογικό πίνακα. Ουσιαστικά παρακολουθούμε μια μέρα στο γραφείο, όλες τις διαφορές που έχουν, το άγχος και την αγωνία για μια καλή πώληση, την όλη παράνοια γύρω από τον κόσμο των πωλήσεων ακινήτων - και όχι μόνο.

Είναι ένα δυνατό έργο, με ρεαλιστικούς διαλόγους γεμάτους ένταση και βρισίδι, που αναδεικνύει με τον πιο βρόμικο τρόπο την λειτουργία των σύγχρονων επιχειρήσεων. Βέβαια, σε μερικούς ίσως να μην ταιριάξει το όλο στιλ των διαλόγων. Δεν ήταν λίγες οι περιπτώσεις που οι πρωταγωνιστές δεν ολοκλήρωναν τις προτάσεις τους ή που έκαναν συνέχεια παύσεις. Βέβαια, η αλήθεια είναι ότι μπορεί να φαίνεται διαφορετικά σε μια θεατρική παράσταση.

Η ελληνική έκδοση κυκλοφόρησε με αφορμή τις παραστάσεις που έγιναν αρχικά στο Θέατρο Πορεία στην Αθήνα και στην συνέχεια στον Χώρο Τεχνών στην Βέροια, την θεατρική περίοδο 2001-2002. Η έκδοση περιέχει άρθρα για το έργο του Ντέιβιντ Μάμετ και την πορεία του συγκεκριμένου θεατρικού σεναρίου, πληροφορίες για την ελληνική μεταφορά του, καθώς και αρκετές εικόνες. Είναι μια πολύ ωραία έκδοση, που την βρίσκει κανείς ιδιαίτερα φθηνά στην Πολιτεία (μέχρι να εξαντληθεί...).

Το έργο έχει παιχτεί σε πολλές χώρες (π.χ. Αγγλία, ΗΠΑ, Ιαπωνία κλπ), έχει κερδίσει κάμποσα βραβεία, ενώ έχει μεταφερθεί και στον κινηματογράφο με μεγάλη επιτυχία. Την ταινία ευτυχώς την έχω και θα την δω λίαν συντόμως, ενώ μακάρι να μπορούσα να δω ζωντανά και μια θεατρική παράσταση. 

8/10

Edited by BladeRunner
  • Like 2

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Άρθουρ Μίλερ - Ο θάνατος του εμποράκου (Death Of A Salesman, 1949)

Δεύτερο θεατρικό έργο που διαβάζω φέτος, μετά το πολύ καλό "Οικόπεδα με θέα" του Μάμετ. Η θεματολογία είναι παρόμοια, αλλά τόσο το συγγραφικό στιλ, όσο και οι χαρακτήρες, έχουν αρκετές διαφορές αν κάτσει κανείς και κάνει την σύγκριση. Το θεατρικό δράμα του Μίλερ είναι σαφώς πιο βαρύ, πιο καταθλιπτικό, πιο κλασικό στον τρόπο γραφής. Το έργο αυτό, μάλιστα, χάρισε στον Άρθουρ Μίλερ το βραβείο Πούλιτζερ το 1949. Και, φυσικά, είναι ένα από τα πιο πολυδιαβασμένα και πολυσυζητημένα θεατρικά έργα που έχουν γραφτεί. Αναρωτιέμαι πόσες θεατρικές παραστάσεις ανά τον κόσμο να έγιναν, βασισμένες σ'αυτό το έργο. 

Για την πλοκή δεν χρειάζεται να πω και πολλά πράγματα, έτσι γνωστή που είναι: Έχουμε τον εξηντάχρονο Γουίλι Λόμαν, έναν εμποράκο που πάει από πόλη σε πόλη για να πουλήσει την πραμάτεια του και που ουσιαστικά ζει από την προμήθεια που παίρνει, ο οποίος βρίσκεται στην δύση της καριέρας του και θεωρείται απ'όλους τελειωμένος. Έχει αρκετά οικονομικά προβλήματα και βάρη, οι δυο γιοι του τον έχουν απογοητεύσει (όπως, ίσως, απογοήτευσε και ο ίδιος αυτούς), η γυναίκα του ίσα που τον αντέχει πια, αρχίζει να παραμιλάει, να θυμάται το παρελθόν, να ανασκαλεύει την καριέρα του. Και αρχίζει να σκέφτεται έναν ακραίο τρόπο για να βοηθήσει την οικογένειά του και να προσφέρει κάτι...

Ναι, σαν θεατρικό έργο είναι αρκετά βαρύ και δραματικό. Αν δεν είστε και στην καλύτερη ψυχολογική κατάσταση, είναι προτιμότερο να μην το διαβάσετε, γιατί θα σας ρίξει περισσότερο. Όμως αξίζει να το διαβάσετε κάποια στιγμή, έστω και μια φορά στην ζωή σας. Αναδεικνύει με τον πιο ωμό και ρεαλιστικό τρόπο τις δυσκολίες της ζωής, τα ανεκπλήρωτα όνειρα, την οικονομική δυσχέρεια, τα οικογενειακά προβλήματα, αλλά και κατ'επέκταση τον καπιταλισμό και τον σύγχρονο τρόπο ζωής, που μπορεί να απομυζήσει κάθε ίχνος αξιοπρέπειας και χαράς από έναν απλό άνθρωπο.

Προσωπικά μου έκανε πάρα πολύ καλή εντύπωση. Η βαθμολογία του στο Goodreads δεν είναι και η καλύτερη (εντάξει, σίγουρα δεν είναι και άσχημη), και καταλαβαίνω γιατί: Απλά, δεν είναι για όλα τα γούστα. Είναι ιδιαίτερο έργο, έντονο, μπορεί να μην βρει σύμφωνους όλους τους αναγνώστες ως προς τα κίνητρα των χαρακτήρων, την όλη εξέλιξη και τα μηνύματα της ιστορίας, ή και τους διαλόγους. Σαν έργο χρειάζεται μια κάποια προσοχή σε ορισμένα σημεία, γιατί η ιστορία πηγαίνει μπρος-πίσω στον χρόνο και τα σκηνικά αλλάζουν. Δεν είναι θεατρικό έργο που θα σας ψυχαγωγήσει, σίγουρα όμως προσφέρει λίγη τροφή για σκέψη.

8.5/10

Edited by BladeRunner

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Τένεσι Γουίλιαμς - Λεωφορείο ο Πόθος (A Streetcar Named Desire, 1947)

Τρίτο κλασικό θεατρικό έργο που διαβάζω φέτος, μετά το "Οικόπεδα με θέα" του Ντέιβιντ Μάμετ και το "Ο θάνατος του εμποράκου" του Άρθουρ Μίλερ, και αυτό με τη σειρά του μου φάνηκε πολύ καλό, ιδιαίτερο, διεισδυτικό και ενδιαφέρον από την αρχή μέχρι το τέλος. Φυσικά, αποτελεί και την πρώτη μου επαφή με το έργο του Τένεσι Γουίλιαμς, του μεγάλου αυτού θεατρικού συγγραφέα.

"Ο Στάνλεϋ Κοβάλσκι, ένας άξεστος Πολωνός, δεύτερη γενιά μετανάστης, και η γυναίκα του Στέλλα, που κατάγεται από ξεπεσμένη εύπορη οικογένεια του Νότου, ζουν στα Ηλύσια Πεδία, μια μίζερη παραποτάμια συνοικία της Νένας Ορλεάνης. Η αδελφή της Στέλλας, η Μπλανς Ντυμπουά, μια εύθραυστη, στολισμένη, ξεθωριασμένη καλλονή, καταδέχεται να έρθει και να ζητήσει καταφύγιο στο σπίτι του ζεύγους, όπου αρχίζει να ζει πνίγοντας τα προβλήματά της στο ποτό και μιλώντας συνέχεια για το ένδοξο παρελθόν της οικογένειάς της".

Αυτά λέει η περίληψη και δεν χρειάζεται να ξέρει κανείς κάτι παραπάνω πριν ξεκινήσει την ανάγνωση του βιβλίου. Είναι ένα έργο που θίγει αρκετά σοβαρά και σημαντικά κοινωνικά θέματα, όπως η οικογενειακή βία, το πρότυπο του δυναμικού και ισχυρού άντρα, η ταξική θέση και προέλευση κ.α., που σίγουρα θα προκάλεσαν μια κάποια εντύπωση στην Αμερικάνικη κοινωνία εκείνης της εποχής. Εδώ που τα λέμε, ακόμα και τώρα τα θέματα που θίγονται στο έργο αυτό είναι επίκαιρα. Οι διάλογοι είναι πολύ ρεαλιστικοί και ανθρώπινοι, οι χαρακτήρες γεμάτοι πάθη -με τα θετικά και τα αρνητικά τους-, ενώ το όλο σκηνικό απλό αλλά συνάμα λειτουργικό.

Γενικά, πρόκειται για ένα θεατρικό έργο που δίκαια έχει τη φήμη που το ακολουθεί και που θεωρείται ένα από τα καλύτερα Αμερικάνικα θεατρικά έργα όλων των εποχών. Τώρα που το βλέπω, και αυτό με τη σειρά του κέρδισε το βραβείο Πούλιτζερ (1948), όπως και τα άλλα δυο θεατρικά που διάβασα μέσα στη χρονιά. Χα, σας ορκίζομαι, δεν επιδίωξα κάτι τέτοιο! Λίαν συντόμως θα δω και την κλασική ομότιτλη ταινία του 1951, σε σκηνοθεσία Elia Kazan. 

8.5/10

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Κάριλ Τσόρτσιλ - Πολύ μακριά (Far Away, 2000)

Δεύτερο θεατρικό έργο στη σειρά που διαβάζω, εντελώς διαφορετικό σε θεματολογία και γραφή σε σχέση με τα τρία προηγούμενα θεατρικά που έτυχε να πέσουν στα χέρια μου φέτος. Από την μια, μου κίνησε το ενδιαφέρον από την αρχή και το κράτησε μέχρι το τέλος, έτσι περίεργο και παράδοξο όπως ήταν, από την άλλη όμως δεν μπορώ να πω ότι με ξετρέλανε κιόλας. Μου φάνηκε αρκετά αφαιρετικό ως προς τα σκηνικά και το υπόβαθρο της ιστορίας, αλλά και πολύ σύντομο. Φυσικά μιλάμε για ένα έργο τίγκα στις μεταφορές και τις αλληγορίες, το οποίο απαιτεί από τον αναγνώστη ανοιχτό μυαλό και φαντασία. Είναι ένα θεατρικό έργο που ίσως διαβάσω ξανά στο μέλλον, μπας και πιάσω περισσότερα πράγματα. Πάντως θα ήθελα πολύ να δω μια θεατρική παράσταση βασισμένη στο συγκεκριμένο έργο.

6.5/10

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Άρθουρ Μίλερ - Ψηλά απ'τη γέφυρα (A View From the Bridge, 1955)

Δεύτερο θεατρικό έργο του Άρθουρ Μίλερ που διαβάζω φέτος (αλλά και γενικά), μετά το κλασικό και πολυδιαβασμένο "Ο θάνατος του εμποράκου" που διάβασα τον Φεβρουάριο, μπορώ να πω ότι και αυτό μου έκανε πολύ καλή εντύπωση. Πρόκειται για ένα έργο διαχρονικό και καλογραμμένο, λιτό και ρεαλιστικό, γεμάτο αλήθειες και ανθρώπινα πάθη. Η όλη πλοκή κινείται με σταθερούς ρυθμούς και κορυφώνεται με μια κάποια ένταση μέχρι το τραγικό τέλος. Οι χαρακτήρες είναι απλοί άνθρωποι της διπλανής μας πόρτας, μεροκαματιάρηδες που προσπαθούν να τα βγάλουν πέρα και να αντιμετωπίσουν κάθε είδους δυσκολίες. Η γραφή είναι πολύ καλή, με φυσικούς διαλόγους και κάποιες λίγες περιγραφές των διαφόρων σκηνικών. Σίγουρα σαν έργο δεν είναι ευχάριστο, μιας και μιλάμε για δράμα, όμως είναι ανθρώπινο και κρατάει το ενδιαφέρον του αναγνώστη. Ευχαρίστως θα έβλεπα μια θεατρική παράσταση βασισμένη σ'αυτό.

8/10

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Νιλ Σάιμον - Το αταίριαστο ζευγάρι (The Odd Couple, 1965)

Το κλασικό αυτό θεατρικό έργο, που αποτελεί τη βάση για την ομότιτλη ταινία του 1968, με πρωταγωνιστές τους Jack Lemmon και Walter Matthau, είναι μόλις το πρώτο κωμικό έργο που διαβάζω, μιας και όλα τα υπόλοιπα θεατρικά ήταν είτε αλληγορίες είτε δράματα. Ε, όσο να'ναι, ήθελα να διαβάσω κάτι για να μου φτιάξει το κέφι και το συγκεκριμένο θεατρικό έργο το κατάφερε, και με το παραπάνω. Ο τίτλος -"Το αταίριαστο ζευγάρι"- δεν θα μπορούσε να μην είναι πιο... ταιριαστός, μιας και πρωταγωνιστούν δυο τύποι, πρόσφατα χωρισμένοι από τις γυναίκες τους, που το έφερε η μοίρα να συγκατοικήσουν μαζί στο σπίτι του ενός. Ο ένας είναι εκνευριστικά τακτικός και προσεκτικός, ενώ ο άλλος είναι αφόρητα ακατάστατος και αμελής. Όταν δυο τέτοιοι άνθρωποι μένουν στον ίδιο χώρο, οι τσακωμοί πάνε και έρχονται. Το σενάριο είναι απλό και έχει σκοπό να προσφέρει γέλιο και αναγνωστική απόλαυση με τους έξυπνους διαλόγους και την όλη ατμόσφαιρα. Προσωπικά γέλασα κάμποσες φορές. Πολύ ευχαρίστως θα έβλεπα μια θεατρική παράσταση βασισμένη σ'αυτό το έργο, με την προϋπόθεση βέβαια η σκηνοθεσία να είναι καλή και οι ηθοποιοί προσεκτικά επιλεγμένοι. Πάντως έχω την ομότιτλη ταινία και σκοπεύω να τη δω λίαν συντόμως. Κάτι μου λέει ότι μπορεί να την ευχαριστηθώ περισσότερο και από το βιβλίο!

8/10

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Reginald Rose - Twelve Angry Men (1954)

Χθες το βράδυ είδα για πρώτη φορά την ταινία "12 Angry Men" του μεγάλου και τρανού Sidney Lumet και έπαθα την πλάκα μου, τόσο από το σενάριο και την όλη εξέλιξη της πλοκής, όσο και από τις ερμηνείες, τη σκηνοθεσία και τις διάφορες κοινωνιολογικές προεκτάσεις της υπόθεσης. Μιλάμε για ένα πραγματικό αριστούργημα, που αξίζει να δει κανείς πολλές φορές στη ζωή του. Έτσι, είπα να διαβάσω και το αρχικό θεατρικό έργο του Reginald Rose, για να είναι πλήρης η όλη εμπειρία. Και αυτό είναι εξαιρετικό, φυσικά. Οι διάλογοι, ο ψυχισμός των χαρακτήρων που διαφαίνεται μέσω των απόψεών τους, η κοινωνιολογική ανάλυση που γίνεται, ό,τι και να πει κανείς είναι λίγα. Οπωσδήποτε, τόσο το θεατρικό σενάριο όσο φυσικά και η ομότιτλη ταινία, είναι από τα πια δυνατά και ενδιαφέροντα δικαστικά δράματα που μπορεί να διαβάσει και να δει κανείς, αντίστοιχα. 

Υ.Γ. 1. Αυτή την εποχή υπάρχει και θεατρική παράσταση στο θέατρο Αλκμήνη (τίτλος: "Οι 12 ένορκοι"), για την οποία έχω ακούσει πολύ καλά λόγια, τόσο για τις ερμηνείες όσο και για τη σκηνοθεσία και την προσαρμογή του σεναρίου. Σκέφτομαι πολύ σοβαρά να την δω μια εκ των ημερών.
Υ.Γ. 2. Στην ταινία έβαλα δέκα με τόνο!

9/10

Edited by BladeRunner

Share this post


Link to post
Share on other sites
BladeRunner

Μάρτιν ΜακΝτόνα - Ο Μαξιλαρένιος (The Pillowman, 2003)

Ο Μάρτιν ΜακΝτόνα έχει σκηνοθετήσει τις ταινίες "In Bruges" (εξαιρετική αλλά πολύ ιδιαίτερη), "Seven Psychopaths" (πολύ καλή αλλά αρκετά θεόμουρλη) και "Three Billboards Outside Ebbing, Missouri" (σκοπεύω να τη δω μέσα στη βδομάδα. Έχω ακούσει τα καλύτερα και πραγματικά ανυπομονώ!), οι οποίες βασίζονται σε δικά του σενάρια. Αλλά εκτός από σκηνοθέτης/σεναριογράφος ταινιών, είναι και θεατρικός συγγραφέας. Έχει γράψει κάμποσα έργα και βλέπω ότι όλα τους ξεχωρίζουν χάρη στις κάθε είδους ιδιορρυθμίες και ιδιαιτερότητές τους.

Ένα τέτοιο θεατρικό έργο, δηλαδή ιδιόρρυθμο και εξαιρετικά ιδιαίτερο, είναι και το "Ο Μαξιλαρένιος". Το μόνο που χρειάζεται να ξέρετε πριν το διαβάσετε, είναι ότι η όλη ιστορία διαδραματίζεται σε κάποιο φανταστικό απολυταρχικό καθεστώς, σ'ένα ανακριτικό δωμάτιο, όπου ο Κατούριαν, ένας συγγραφέας μικρών ιστοριών με θέμα τη βία σε παιδιά, ανακρίνεται από δυο αστυνομικούς, γιατί μερικές ιστορίες του έμοιαζαν με κάποιους πρόσφατους φόνους παιδιών στην πόλη. Και σαν να μην έφτανε αυτό, ο αδερφός του, ονόματι Μίσαλ, ομολογεί τους συγκεκριμένους φόνους...

Η παραπάνω περίληψη δεν δείχνει με τίποτα το άγριο και κυνικό ύψος του θεατρικού έργου, την κατάμαυρη αίσθηση του χιούμορ ή τις διάφορες θεόμουρλες καταστάσεις που διαδραματίζονται. Και, εντάξει, ίσως σαν βιβλίο να διαβάζεται σχετικά εύκολα και ωραία, όμως σαν θεατρική παράσταση αμφιβάλλω αν θα είναι για όλα τα γούστα, όσο καλή και προσεγμένη και αν είναι. Υπάρχουν διάφορες σκηνές βίας και κάμποσο βρισίδι, ενώ οι χαρακτήρες μόνο συμπαθητικοί δεν είναι. Όμως, γαμώτο, το σενάριο τα σπάει, οπότε μια θεατρική παράσταση στα χέρια ενός καλού σκηνοθέτη (και, φυσικά, με αξιόλογο σύνολο ηθοποιών), θα τα έσπαγε ακόμα περισσότερο.

9/10

Edited by BladeRunner
  • Like 1

Share this post


Link to post
Share on other sites

Create an account or sign in to comment

You need to be a member in order to leave a comment

Create an account

Sign up for a new account in our community. It's easy!

Register a new account

Sign in

Already have an account? Sign in here.

Sign In Now

Sign in to follow this  

×

Important Information

You agree to the Terms of Use, Privacy Policy and Guidelines.